Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Οι "αήττητες" ρωσικές πετρελαϊκές: Επιβίωσαν στον πόλεμο τιμών και κυρώσεων

10-4-2016

Από την Αΐντα Κίτου
Σθεναρή αντίσταση στον "πόλεμο" τιμών και κυρώσεων προβάλλουν οι ρωσικές πετρελαϊκές, που, παρότι λαβωμένες, δεν φαίνεται –τουλάχιστον προς ώρας– να γονατίζουν από το εξαιρετικά δυσμενές περιβάλλον χαμηλού περιθωρίου κέρδους και δύσκολης πρόσβασης στη χρηματοδότηση στο οποίο λειτουργούν τα τελευταία χρόνια. Την ώρα, μάλιστα, που οι αμερικανικές εταιρείες ενέργειας διαβαίνουν η μία μετά την άλλη την πόρτα της χρεοκοπίας, υπό το βάρος της καθίζησης των τιμών του πετρελαίου, οι αντίστοιχες ρωσικές κατάφεραν να επιβιώσουν στη διπλή μάχη των κυρώσεων της Δύσης και του φθηνού πετρελαίου.

Μάλιστα, σε έκθεσή της αυτή την εβδομάδα η Fitch σημειώνει πως ο επαναπροσδιορισμός των τιμών του αργού κάτω από τα 40 δολάρια το βαρέλι φέτος δεν θα επηρεάσει την πιστοληπτική διαβάθμιση των μεγαλύτερων εταιρειών ενέργειας της Ρωσίας. Ο διεθνής οίκος τοποθετεί το πετρέλαιο στα 35 δολάρια το βαρέλι το 2016, ενώ αναμένει ανάκαμψή του στα 45 δολάρια το 2017 και στα 55 δολάρια το 2018. Σε αντίστοιχη έκθεσή της την προηγούμενη εβδομάδα, η S&P ανέφερε πως το ποσοστό μη εξυπηρετούμενων δανείων στον κλάδο ενέργειας των ΗΠΑ έχει αναρριχηθεί στο 79,6%, ενώ συνιστά το 29% του συνόλου των "κόκκινων" δανείων (distressed debt) της χώρας. Επίσης, το 45% των εταιρικών πτωχεύσεων που έλαβαν χώρα το πρώτο δίμηνο του έτους προερχόταν από τον ενεργειακό κλάδο, ενώ, σύμφωνα πάντα με τον διεθνή οίκο, οι περισσότερες υποβαθμίσεις εταιρικών αξιολογήσεων φέτος αφορούν πετρελαϊκές.
Τα παραδείγματα πολλά, με τελευταίο θύμα της ραγδαίας υποχώρησης των τιμών του πετρελαίου την αμερικανική Emerald Oil (με μερίδια σε πάνω από 100 εγκαταστάσεις παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου), που υπέβαλε την προηγούμενη εβδομάδα αίτημα προστασίας από τους επενδυτές. Είχαν περάσει ελάχιστα 24ωρα από την προειδοποίηση του κολοσσού Peabody –της μεγαλύτερης εταιρείας γαιάνθρακα των ΗΠΑ– για πιθανή χρεοκοπία και αίτημα ένταξης στο άρθρο 11 του Πτωχευτικού Κώδικα, ενώ μόλις τον προηγούμενο μήνα οι Energy XXI, Denver Parent, PetroQuest Energy και Chaparral Energy ανακοίνωσαν πτώχευση ή επίτευξη συμφωνίας-διακανονισμού με τους πιστωτές τους.
Αν και οι τιμές του πετρελαίου έχουν ανακάμψει από τα χαμηλά του Φεβρουαρίου, οπότε είχαν υποχωρήσει κάτω και από τα 30 δολ. το βαρέλι, ωστόσο αυτό δεν είναι αρκετό για αρκετές εταιρείες του κλάδου. Σύμφωνα με τη δικηγορική εταιρεία Haynes & Boone, περισσότερες από 50 εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου έχουν ζητήσει προστασία από τους πιστωτές τους από την αρχή του 2015 και ο αριθμός αυτός αναμένεται να αυξηθεί.
Ο ρόλος της υποτίμησης του ρουβλίου
Παρ' όλα αυτά, όμως, στην έκθεσή της η Fitch υποστηρίζει πως οι αξιολογήσεις ρωσικών εταιρειών, όπως των Gazprom Neft και Novatek, θα παραμείνουν αμετάβλητες στο "BBB-" κατά τους επόμενους 6 με 12 μήνες. Σημειώνεται πως η μετοχή της Gazprom έχει ενισχυθεί κατά 15,5% μέχρι στιγμής φέτος, ενώ αυτή της Lukoil 20,7%. Κέρδη 21,7% μετρά φέτος και η μετοχή της Rosneft.
Σύμφωνα με αναλυτές, πιθανώς η απόφαση της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας στα τέλη του 2014 να αφήσει το ρούβλι σε ελεύθερη "πλεύση" (μετάβαση του νομίσματος σε κυμαινόμενη συναλλαγματική ισοτιμία) να αποδείχθηκε σωτήρια για τους ενεργειακούς κολοσσούς της χώρας, που αποτελούν και την ατμομηχανή της οικονομίας της. Το ρούβλι κατακρημνίστηκε από τα 30 ρούβλια ανά δολάριο σε πάνω από 70 ρούβλια ανά δολάριο, ενώ τους τελευταίους μήνες κινείται πέριξ των 60 ρουβλίων ανά δολάριο. Ενδεχόμενη νέα διολίσθηση του πετρελαίου κάτω από τα 30 δολάρια θα είχε ως συνέπεια την περαιτέρω υποτίμηση του ρωσικού νομίσματος κοντά στα 80 ρούβλια ανά δολάριο, όπως εκτιμά η Sberbank CIB. 
Φυσικά και το αδύναμο ρούβλι επηρέασε αρνητικά τον πληθωρισμό, παράλληλα όμως βοήθησε τους ενεργειακούς κολοσσούς της Ρωσίας και συνέβαλε θετικά στους κρατικούς λογαριασμούς. Σε πρόσφατη έκθεσή της η Deutsche Bank διαπιστώνει πως η κατακόρυφη πτώση της συναλλαγματικής ισοτιμίας του ρουβλίου έχει ενισχύσει την αξία των ενεργειακών εσόδων, υπολογισμένη σε τοπικό νόμισμα. Παράλληλα, ο Πούτιν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής να συγκρατήσει τις δαπάνες, χωρίς να δει τη δημοτικότητά του να πλήττεται σοβαρά.
Σε ανάλογο συμπέρασμα καταλήγει και η Moody's, που σημειώνει πως "η Ρωσία έχει καταφέρει να προστατευτεί σε κάποιο βαθμό από τις συνέπειες των χαμηλών τιμών πετρελαίου μέσω της υποτίμησης του ρουβλίου". Όπως εξηγεί ο οίκος, το αδύναμο ρούβλι ενίσχυσε τα αποτιμημένα σε δολάρια ΗΠΑ έσοδα των εξαγωγικών ρωσικών πετρελαϊκών.
Ο κίνδυνος παρατεταμένης ύφεσης
Μπορεί οι ενεργειακοί γίγαντες της Ρωσίας να βγήκαν νικητές στη μάχη των χαμηλών τιμών και των κυρώσεων, ο "πόλεμος", όμως, δεν έχει τελειώσει ακόμη. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος προέρχεται πλέον από την ίδια την οικονομία της Ρωσίας, η οποία διανύει ήδη τον δεύτερο χρόνο ύφεσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Sberbank, οι επενδύσεις ιδιωτικού και δημόσιου τομέα υποχώρησαν κατά 4,4% σε ετήσια βάση τον Φεβρουάριο, ενώ αποκαρδιωτικά είναι και τα στοιχεία για την καταναλωτική δαπάνη και το προσωπικό εισόδημα, που έχουν ψαλιδιστεί κατά 10% περίπου τους τελευταίους 12 μήνες. Μια περαιτέρω επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών στην Ρωσία είναι φανερό πως θα δημιουργούσε μεγαλύτερα προβλήματα στις ήδη "εξουθενωμένες" ενεργειακές εταιρείες της χώρας. Oι οικονομολόγοι της Deutsche Bank εκτιμούν πως τα επίπεδα στα οποία πρέπει να διαμορφωθεί η τιμή του πετρελαίου προκειμένου να ισοσκελιστεί ο Προϋπολογισμός κατά το τρέχον έτος είναι περί τα 66 δολάρια το βαρέλι, ήτοι πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα άνω των 103 δολαρίων που είχαν καταγραφεί το 2014.
*Αναδημοσίευση από το "Κεφάλαιο" της 2ας Απριλίου

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

ΠΩΣ ΘΑ ΓΙΝΕΙ Η ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΕΙΣΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ - ΟΙ ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΘΑ ΚΑΘΟΡΙΣΟΥΝ ΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΤΗΣ

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΣΥΡΙΑ Η ΕΛΛΑΔΑ-Η σημερινή κατάσταση στην Ελλάδα θυμίζει απόλυτα την πτώση του Βυζαντίου και την σταδιακή έλευση των Τούρκων